{"id":17,"date":"2026-06-07T00:17:21","date_gmt":"2026-06-06T22:17:21","guid":{"rendered":"https:\/\/theinternationalfinancejournal.com\/vi\/2026\/06\/07\/su-mat-mat-da-dang-sinh-hoc-de-doa-su-on-dinh-tai-chinh-cua-cac-quoc-gia\/"},"modified":"2026-06-07T00:20:06","modified_gmt":"2026-06-06T22:20:06","slug":"su-mat-mat-da-dang-sinh-hoc-de-doa-su-on-dinh-tai-chinh-cua-cac-quoc-gia","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/theinternationalfinancejournal.com\/vi\/2026\/06\/07\/su-mat-mat-da-dang-sinh-hoc-de-doa-su-on-dinh-tai-chinh-cua-cac-quoc-gia\/","title":{"rendered":"S\u1ef1 m\u1ea5t m\u00e1t \u0111a d\u1ea1ng sinh h\u1ecdc \u0111e d\u1ecda s\u1ef1 \u1ed5n \u0111\u1ecbnh t\u00e0i ch\u00ednh c\u1ee7a c\u00e1c qu\u1ed1c gia"},"content":{"rendered":"<p>&#8220;`html<\/p>\n<h1>S\u1ef1 m\u1ea5t m\u00e1t \u0111a d\u1ea1ng sinh h\u1ecdc \u0111e d\u1ecda s\u1ef1 \u1ed5n \u0111\u1ecbnh t\u00e0i ch\u00ednh c\u1ee7a c\u00e1c qu\u1ed1c gia<\/h1>\n<p>S\u1ef1 t\u00e0n ph\u00e1 thi\u00ean nhi\u00ean v\u00e0 s\u1ef1 bi\u1ebfn m\u1ea5t c\u1ee7a c\u00e1c khu r\u1eebng l\u00e0m gi\u1ea3m kh\u1ea3 n\u0103ng tr\u1ea3 n\u1ee3 c\u1ee7a c\u00e1c qu\u1ed1c gia. Nh\u1eefng hi\u1ec7n t\u01b0\u1ee3ng n\u00e0y l\u00e0m suy y\u1ebfu n\u1ec1n t\u1ea3ng t\u1ef1 nhi\u00ean c\u1ee7a n\u1ec1n kinh t\u1ebf, h\u1ea1n ch\u1ebf s\u1ea3n xu\u1ea5t v\u00e0 gia t\u0103ng g\u00e1nh n\u1eb7ng cho c\u00e1c ch\u00ednh ph\u1ee7. Hi\u1ec7n nay, c\u00e1c c\u01a1 quan x\u1ebfp h\u1ea1ng t\u00edn d\u1ee5ng t\u00e0i ch\u00ednh \u0111ang b\u1ecf qua nh\u1eefng r\u1ee7i ro n\u00e0y, \u0111i\u1ec1u c\u00f3 th\u1ec3 d\u1eabn \u0111\u1ebfn \u0111\u00e1nh gi\u00e1 sai l\u1ec7ch 83.000 t\u1ef7 USD t\u00e0i s\u1ea3n tr\u00ean to\u00e0n th\u1ebf gi\u1edbi.<\/p>\n<p>M\u1ed9t nghi\u00ean c\u1ee9u g\u1ea7n \u0111\u00e2y \u0111\u00e3 t\u00edch h\u1ee3p nh\u1eefng r\u1ee7i ro n\u00e0y v\u00e0o vi\u1ec7c \u0111\u00e1nh gi\u00e1 n\u1ee3 c\u00f4ng, lo\u1ea1i n\u1ee3 do c\u00e1c qu\u1ed1c gia ph\u00e1t h\u00e0nh. Nghi\u00ean c\u1ee9u xem x\u00e9t ba d\u1ecbch v\u1ee5 h\u1ec7 sinh th\u00e1i thi\u1ebft y\u1ebfu: khai th\u00e1c g\u1ed7 nhi\u1ec7t \u0111\u1edbi, th\u1ee5 ph\u1ea5n hoang d\u00e3 v\u00e0 \u0111\u00e1nh b\u1eaft h\u1ea3i s\u1ea3n. N\u1ebfu nh\u1eefng d\u1ecbch v\u1ee5 n\u00e0y s\u1ee5p \u0111\u1ed5 m\u1ed9t ph\u1ea7n, c\u00f3 th\u1ec3 khi\u1ebfn c\u00e1c qu\u1ed1c gia ph\u1ea3i chi th\u00eam 162 t\u1ef7 USD m\u1ed7i n\u0103m cho l\u00e3i su\u1ea5t n\u1ee3 c\u00f4ng. \u0110\u1ed1i v\u1edbi \u1ea4n \u0110\u1ed9, con s\u1ed1 n\u00e0y s\u1ebd l\u00e0 49 t\u1ef7 USD, t\u01b0\u01a1ng \u0111\u01b0\u01a1ng 2,4% thu nh\u1eadp kh\u1ea3 d\u1ee5ng trung b\u00ecnh c\u1ee7a ng\u01b0\u1eddi d\u00e2n. Trong khi \u0111\u00f3, Trung Qu\u1ed1c s\u1ebd ph\u1ea3i g\u00e1nh th\u00eam 70 t\u1ef7 USD chi ph\u00ed m\u1ed7i n\u0103m.<\/p>\n<p>M\u1ed9t s\u1ed1 qu\u1ed1c gia s\u1ebd b\u1ecb \u1ea3nh h\u01b0\u1edfng n\u1eb7ng n\u1ec1 h\u01a1n. Angola, Bangladesh, C\u1ed9ng h\u00f2a D\u00e2n ch\u1ee7 Congo v\u00e0 Madagascar c\u00f3 th\u1ec3 ph\u1ea3i ch\u1ecbu t\u1ed5n th\u1ea5t GDP v\u01b0\u1ee3t qu\u00e1 15% v\u00e0o n\u0103m 2030. Nh\u1eefng t\u1ed5n th\u1ea5t n\u00e0y kh\u00f4ng ch\u1ec9 t\u00e1c \u0111\u1ed9ng \u0111\u1ebfn n\u1ec1n kinh t\u1ebf m\u00e0 c\u00f2n \u1ea3nh h\u01b0\u1edfng \u0111\u1ebfn kh\u1ea3 n\u0103ng vay n\u1ee3 v\u1edbi l\u00e3i su\u1ea5t h\u1ee3p l\u00fd c\u1ee7a c\u00e1c qu\u1ed1c gia. Do \u0111\u00f3, th\u1ecb tr\u01b0\u1eddng t\u00e0i ch\u00ednh \u0111ang h\u1ec7 th\u1ed1ng h\u00f3a vi\u1ec7c \u0111\u00e1nh gi\u00e1 th\u1ea5p c\u00e1c r\u1ee7i ro li\u00ean quan \u0111\u1ebfn thi\u00ean nhi\u00ean, v\u1edbi nh\u1eefng h\u1eadu qu\u1ea3 nghi\u00eam tr\u1ecdng \u0111\u1ed1i v\u1edbi t\u00e0i ch\u00ednh c\u00f4ng v\u00e0 s\u1ef1 \u1ed5n \u0111\u1ecbnh kinh t\u1ebf.<\/p>\n<p>M\u1ed9t n\u1eeda s\u1ef1 gi\u00e0u c\u00f3 c\u1ee7a th\u1ebf gi\u1edbi ph\u1ee5 thu\u1ed9c tr\u1ef1c ti\u1ebfp v\u00e0o thi\u00ean nhi\u00ean. Tuy nhi\u00ean, c\u00e1c h\u00e0nh \u0111\u1ed9ng b\u1ea3o v\u1ec7 \u0111a d\u1ea1ng sinh h\u1ecdc v\u1eabn \u0111ang ch\u1eadm tr\u1ec5 so v\u1edbi nh\u1eefng n\u1ed7 l\u1ef1c \u1ee9ng ph\u00f3 v\u1edbi bi\u1ebfn \u0111\u1ed5i kh\u00ed h\u1eadu. C\u00e1c \u0111\u1ea1i d\u1ecbch, nh\u01b0 COVID-19, tr\u1edf n\u00ean c\u00f3 kh\u1ea3 n\u0103ng x\u1ea3y ra h\u01a1n do n\u1ea1n ph\u00e1 r\u1eebng v\u00e0 s\u1ef1 bi\u1ebfn m\u1ea5t c\u1ee7a c\u00e1c lo\u00e0i. S\u1ef1 suy gi\u1ea3m c\u1ee7a c\u00e1c d\u1ecbch v\u1ee5 h\u1ec7 sinh th\u00e1i c\u00f3 th\u1ec3 d\u1eabn \u0111\u1ebfn s\u1ef1 s\u1ee5t gi\u1ea3m 2.000 t\u1ef7 USD m\u1ed7i n\u0103m trong GDP to\u00e0n c\u1ea7u v\u00e0o n\u0103m 2030.<\/p>\n<p>C\u00e1c c\u01a1 quan x\u1ebfp h\u1ea1ng t\u00edn d\u1ee5ng, nh\u1eefng \u0111\u01a1n v\u1ecb \u0111\u00e1nh gi\u00e1 kh\u1ea3 n\u0103ng tr\u1ea3 n\u1ee3 c\u1ee7a c\u00e1c qu\u1ed1c gia, hi\u1ec7n kh\u00f4ng t\u00ednh \u0111\u1ebfn nh\u1eefng r\u1ee7i ro trong t\u01b0\u01a1ng lai. Tuy nhi\u00ean, vi\u1ec7c b\u1ecf qua n\u00e0y c\u00f3 th\u1ec3 g\u00e2y ra nh\u1eefng h\u1eadu qu\u1ea3 th\u1ea3m kh\u1ed1c, gi\u1ed1ng nh\u01b0 cu\u1ed9c kh\u1ee7ng ho\u1ea3ng cho vay d\u01b0\u1edbi chu\u1ea9n n\u0103m 2008. C\u00e1c k\u1ecbch b\u1ea3n nghi\u00ean c\u1ee9u cho th\u1ea5y ngay c\u1ea3 s\u1ef1 suy tho\u00e1i m\u1ed9t ph\u1ea7n c\u1ee7a c\u00e1c h\u1ec7 sinh th\u00e1i c\u0169ng c\u00f3 th\u1ec3 g\u00e2y ra s\u1ef1 gi\u1ea3m x\u1ebfp h\u1ea1ng t\u00edn d\u1ee5ng \u0111\u1ed1i v\u1edbi nhi\u1ec1u qu\u1ed1c gia. V\u00ed d\u1ee5, Trung Qu\u1ed1c v\u00e0 Malaysia s\u1ebd th\u1ea5y x\u1ebfp h\u1ea1ng c\u1ee7a m\u00ecnh gi\u1ea3m h\u01a1n n\u0103m b\u1eadc, khi\u1ebfn n\u1ee3 c\u00f4ng c\u1ee7a h\u1ecd tr\u1edf n\u00ean \u0111\u1eaft \u0111\u1ecf h\u01a1n nhi\u1ec1u.<\/p>\n<p>C\u00e1c qu\u1ed1c gia c\u00f3 r\u1ea5t \u00edt l\u1ef1a ch\u1ecdn \u0111\u1ec3 \u0111\u1ed1i ph\u00f3 v\u1edbi nh\u1eefng chi ph\u00ed b\u1ed5 sung n\u00e0y. H\u1ecd c\u00f3 th\u1ec3 c\u1eaft gi\u1ea3m chi ti\u00eau c\u00f4ng, vay m\u01b0\u1ee3n nhi\u1ec1u h\u01a1n, v\u1ee1 n\u1ee3 ho\u1eb7c t\u0103ng thu\u1ebf. Kh\u00f4ng c\u00f3 gi\u1ea3i ph\u00e1p n\u00e0o trong s\u1ed1 n\u00e0y l\u00e0 l\u00fd t\u01b0\u1edfng. C\u1eaft gi\u1ea3m chi ti\u00eau c\u00f3 ngh\u0129a l\u00e0 \u00edt \u0111\u1ea7u t\u01b0 h\u01a1n v\u00e0o gi\u00e1o d\u1ee5c, y t\u1ebf ho\u1eb7c c\u01a1 s\u1edf h\u1ea1 t\u1ea7ng. Vay m\u01b0\u1ee3n nhi\u1ec1u h\u01a1n l\u00e0m tr\u1ea7m tr\u1ecdng th\u00eam v\u1ea5n \u0111\u1ec1 trong d\u00e0i h\u1ea1n. V\u1ee1 n\u1ee3 g\u00e2y ra nh\u1eefng h\u1eadu qu\u1ea3 l\u00e2u d\u00e0i \u0111\u1ed1i v\u1edbi ni\u1ec1m tin c\u1ee7a th\u1ecb tr\u01b0\u1eddng. Cu\u1ed1i c\u00f9ng, t\u0103ng thu\u1ebf \u0111\u1eb7t g\u00e1nh n\u1eb7ng l\u00ean ng\u01b0\u1eddi d\u00e2n, nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi th\u01b0\u1eddng \u0111\u00e3 ph\u1ea3i ch\u1ecbu m\u1ee9c thu\u1ebf cao.<\/p>\n<p>Th\u1ecb tr\u01b0\u1eddng t\u00e0i ch\u00ednh v\u00e0 c\u00e1c ch\u00ednh ph\u1ee7 do \u0111\u00f3 c\u1ea7n ph\u1ea3i nh\u1eadn th\u1ee9c \u0111\u01b0\u1ee3c s\u1ef1 c\u1ea5p b\u00e1ch. Vi\u1ec7c t\u00edch h\u1ee3p c\u00e1c r\u1ee7i ro li\u00ean quan \u0111\u1ebfn \u0111a d\u1ea1ng sinh h\u1ecdc v\u00e0o \u0111\u00e1nh gi\u00e1 t\u00edn d\u1ee5ng s\u1ebd gi\u00fap tr\u00e1nh \u0111\u01b0\u1ee3c nh\u1eefng b\u1ea5t ng\u1edd t\u1ed1n k\u00e9m. C\u00e1c qu\u1ed1c gia gi\u00e0u c\u00f3 v\u1ec1 \u0111a d\u1ea1ng sinh h\u1ecdc, th\u01b0\u1eddng l\u00e0 nh\u1eefng qu\u1ed1c gia n\u1ee3 nhi\u1ec1u nh\u1ea5t, \u0111\u1eb7c bi\u1ec7t d\u1ec5 b\u1ecb t\u1ed5n th\u01b0\u01a1ng. N\u1ebfu kh\u00f4ng h\u00e0nh \u0111\u1ed9ng, s\u1ef1 m\u1ea5t m\u00e1t thi\u00ean nhi\u00ean s\u1ebd l\u00e0m tr\u1ea7m tr\u1ecdng th\u00eam cu\u1ed9c kh\u1ee7ng ho\u1ea3ng n\u1ee3, v\u1ed1n \u0111\u00e3 \u0111\u01b0\u1ee3c Li\u00ean H\u1ee3p Qu\u1ed1c g\u1ecdi l\u00e0 th\u1ea3m h\u1ecda \u0111\u1ed1i v\u1edbi s\u1ef1 ph\u00e1t tri\u1ec3n.<\/p>\n<p>Chi ph\u00ed b\u1ed5 sung li\u00ean quan \u0111\u1ebfn s\u1ef1 suy tho\u00e1i c\u1ee7a thi\u00ean nhi\u00ean c\u00f3 th\u1ec3 \u0111\u1ea1t 162 t\u1ef7 USD m\u1ed7i n\u0103m \u0111\u1ed1i v\u1edbi ch\u1ec9 23 qu\u1ed1c gia \u0111\u01b0\u1ee3c nghi\u00ean c\u1ee9u. Con s\u1ed1 n\u00e0y chi\u1ebfm g\u1ea7n 80% m\u1ee5c ti\u00eau to\u00e0n c\u1ea7u 200 t\u1ef7 USD m\u1ed7i n\u0103m \u0111\u01b0\u1ee3c \u0111\u1eb7t ra \u0111\u1ec3 t\u00e0i tr\u1ee3 cho b\u1ea3o v\u1ec7 \u0111a d\u1ea1ng sinh h\u1ecdc. \u0110\u1ea7u t\u01b0 v\u00e0o thi\u00ean nhi\u00ean ng\u00e0y h\u00f4m nay s\u1ebd gi\u00fap tr\u00e1nh \u0111\u01b0\u1ee3c nh\u1eefng chi ph\u00ed \u0111\u1eaft \u0111\u1ecf h\u01a1n nhi\u1ec1u trong t\u01b0\u01a1ng lai, \u0111\u1ed3ng th\u1eddi b\u1ea3o v\u1ec7 n\u1ec1n kinh t\u1ebf v\u00e0 ph\u00fac l\u1ee3i c\u1ee7a ng\u01b0\u1eddi d\u00e2n.<\/p>\n<p>&#8220;`<\/p>\n<hr>\n<h2>Donn\u00e9es et sources<\/h2>\n<h3>Source officielle de l\u2019\u00e9tude<\/h3>\n<p><strong>DOI\u00a0:<\/strong> <a href=\"https:\/\/doi.org\/10.1038\/s41559-026-03081-7\" target=\"_blank\">https:\/\/doi.org\/10.1038\/s41559-026-03081-7<\/a><\/p>\n<p><strong>Titre\u00a0:<\/strong> Biodiversity loss will decrease the future creditworthiness of nations<\/p>\n<p><strong>Revue : <\/strong> Nature Ecology &amp; Evolution<\/p>\n<p><strong>\u00c9diteur : <\/strong> Springer Science and Business Media LLC<\/p>\n<p><strong>Auteurs : <\/strong> Matthew Agarwala; Matt Burke; Patrycja Klusak; Moritz Kraemer; Ulrich Volz; Benjamin K. Sovacool<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>&#8220;`html S\u1ef1 m\u1ea5t m\u00e1t \u0111a d\u1ea1ng sinh h\u1ecdc \u0111e d\u1ecda s\u1ef1 \u1ed5n \u0111\u1ecbnh t\u00e0i ch\u00ednh c\u1ee7a c\u00e1c qu\u1ed1c gia S\u1ef1 t\u00e0n ph\u00e1 thi\u00ean nhi\u00ean v\u00e0 s\u1ef1 bi\u1ebfn m\u1ea5t c\u1ee7a c\u00e1c khu r\u1eebng l\u00e0m gi\u1ea3m kh\u1ea3 n\u0103ng tr\u1ea3 n\u1ee3 c\u1ee7a c\u00e1c qu\u1ed1c gia. Nh\u1eefng hi\u1ec7n t\u01b0\u1ee3ng n\u00e0y l\u00e0m suy y\u1ebfu n\u1ec1n t\u1ea3ng t\u1ef1 nhi\u00ean c\u1ee7a n\u1ec1n&hellip; <a class=\"more-link\" href=\"https:\/\/theinternationalfinancejournal.com\/vi\/2026\/06\/07\/su-mat-mat-da-dang-sinh-hoc-de-doa-su-on-dinh-tai-chinh-cua-cac-quoc-gia\/\">Continue reading <span class=\"screen-reader-text\">S\u1ef1 m\u1ea5t m\u00e1t \u0111a d\u1ea1ng sinh h\u1ecdc \u0111e d\u1ecda s\u1ef1 \u1ed5n \u0111\u1ecbnh t\u00e0i ch\u00ednh c\u1ee7a c\u00e1c qu\u1ed1c gia<\/span><\/a><\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[3,4,5],"tags":[],"class_list":["post-17","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-moi-truong","category-quoc-te","category-xa-hoi","entry"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/theinternationalfinancejournal.com\/vi\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/17","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/theinternationalfinancejournal.com\/vi\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/theinternationalfinancejournal.com\/vi\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/theinternationalfinancejournal.com\/vi\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/theinternationalfinancejournal.com\/vi\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=17"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/theinternationalfinancejournal.com\/vi\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/17\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":18,"href":"https:\/\/theinternationalfinancejournal.com\/vi\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/17\/revisions\/18"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/theinternationalfinancejournal.com\/vi\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=17"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/theinternationalfinancejournal.com\/vi\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=17"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/theinternationalfinancejournal.com\/vi\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=17"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}